Ein af þremur leiðum á Tindinn, 1251 m háan klettastapa sem Tindfjöll eru kennd við.

Frá Efstaskála (Ísalp skálanum) er um 300 m lækkun niður í gil Þórólfsár. Þaðan um 700 m hækkun á Tindinn.

Áætlaður göngutími: 4-6 klst. úr Efstaskála upp að Tindi. Auk þess má ætla 1-2 klst. í klifrið upp á Tindinn.

Farið er upp Tindinn að suðaustan. Er það um 80 m hátt klifur, fært bæði vetur og sumar, en mun aðveldara í hjarni og ís. Er þetta ca. 2.-3ju gráðu snjó/ís-klifur. Að sumarlagi er fátt um góðar tryggingar, bergið yfirleitt laust.

Leið nr 11.

Ein af þremur leiðum sem liggja upp á Tindinn, 1251 m hár klettastapi sem Tindfjöll eru kennd við.

Frá efsta skála (Ísalp skálanum) eru um 5 km að Tindinum, um 2-2,5 klst og 1-2 tímar í klifrið sjálft.

Þægilegt er að klifra SV hrygginn upp á Hornklofa og halda svo eftir hryggnum sem liggur í suður þar til komið er að Tindinum.

Norðurhlið Tindsins er talin erfiðari en suðurhlíðin, trúlega ófær að sumri til. Bestu aðstæðurnar yrðu seinni hluta vetrar og að vori til, í ís og harðfenni. Þessi hlið Tindsins var fyrst klifin, svo vitað sér, í apríl 1979. Klifrið er um 80 m hátt, meðalhalli 55°, tvö höft þó um 70° brött. Telja má þetta  3ju gráðu snjó/ís-klifur. Lagt er upp frá lægð í háhryggnum, rétt norðan undir Tindinum. Er þá fyrst farið yfir í bratta austurhlíðina, síðan upp klettahaft, oft ísi lagt. Er þá komið upp að klettarana, þaðan haldið upp snjólænu norðan í Tindinum sem liggur upp á hæðsta kollinn.

FF: Jón E. Rafnsson og Guðjón Ó. Magnússon, 28.04 1979, WI 3

Eftir stofnun Íslenska alpaklúbbsins var þessi drangi fyrsta frumferðin sem að var farin í nafni klúbbsins og um það birtist lítil fréttagrein í öðru tölublaði af Ísalp fréttabréfinu.

Þar segir: Kerlingin í Kerlingarfjöllum var klifin helgina 29.-30. október af Helga Benediktssyni, Arngrími Blöndahl og Arnóri Guðbjartssyni. Þeir voru rúma 5 tíma að klifra upp og lá við að þeir klifu í hring á leiðinni upp. Hæðin á Kerlingunni reyndist vera um 23m brekkumegin en nálægt 30m hinu megin. Hún er úr móbergi og hefur ekki verið klifin áður, að því að bezt er vitað. Þeir félagar skildu kræklóttan fleyg eftir uppi á toppnum.

Ári síðar var Kerlingin endurtekin og birtist á forsíðu sjöunda tölublaðs Ísalp fréttabréfsins.

Þar er klifrinu lýst aðeins nánar: Kerlingin er gerð úr þursabergi, sem er mjög laust í sér, og verða fleygafestur þar af leiðandi mjög ótryggar. Nauðsynlegt er að nota stiga við hluta klifursins, vegna þess, hve handfestur eru fáar og ótryggar.
Við byrjuðum á austurhlið klettsins, og var þar fyrir um 5 m hár veggur, þverhníptur. Fyrir ofan hann varð fyrir sylla, og fikruðum við okkur þaðan nokkra metra upp stalla , en fórum þó ávalt lítið eitt til hliðar, réttsælis. Þá varð fyrir okkur veggur ca. 70° brattur, en sléttur eins og sópað stofugólf. Rákum við þar tvo fleyga beint inn í steininn, en þeir voru ekki fastari en svo að þeir rétt héldu þyngd eins manns.
Þegar þessi veggur varð á enda, komumst við á gríðarmikla syllu í 20m hæð, en þar fyrir ofan var slúttandi veggur um 4-5 m hár, og var bergið í honum líkt og jökulruðningur, samþjöppuð möl, sem molnaði við hamarshögg. Þarna stöldrum við lengi við og reyndum árangurslaust að finna leið framhjá. Reyndum við marga fleyga þarna, en þeir bognuðu flestir. Að lokum komum við lengsta fleygnum okkar inn, reyndar svo kyrfilega, að erfiðlega gekk að losa hann síðar.
Eftir að þessi hindrun var yfirunnin, var greið leið upp á topp, en toppur klettsins er tvíklofinn, og kemst aðeins einn maður fyrir á þeim hærri í einu.

Frá 1977 og næsta áratuginn um það bil var mjög vinsælt að fara á Kerlingu. Eftirfarandi skopmynd birtist í 21. tölublaði Ísalp fréttaritsins.

FF: Helgi Benediktsson, Arngrímur Blöndahl og Arnór Guðbjartsson 30. október 1977

Leiðin er vinstra megin á svæði 2

Vegvísir er níutíu metra IV-V gr. (IV+) ísfoss í botni Blikdals í Esjunni. Fossinn var klifraður i fjórum stuttum spönnum. Aðalerfiðleikarnir fólust í tveimur litlum Þökum og lengd leiðarinnar. Þegar fossinn er í góðu ástandi er hann með skemmtilegustu leiðum sem hægt er að klifra, segir Páll Sveinsson, annar þeirra sem leiðina fóru. Mestar líkur eru á að leiðin sé í góðu ástandi seinni hluta vetrar eftir snjólétt tímabil.

FF: April 1991, Páll Sveinsson og Guðmundur Helgi Christensen.

Leið n1 á mynd

Leið 26, nákvæm staðsetning er óljós en þarna rétt til hægri eru rifin þrjú.

Blönduð klifurleið vestan við leið nr. 31 (Miðrif)  og vestasta rifið (30b). Alvarleg spönn þar sem brattur klettakafli er klifinn á þunnum mosa.

FF: Páll Sveinsson og Snævarr Guðmundsson 25.02. 1990, Gráða IV+, ís

Leið merkt inn sem 11a

Leiðin liggur upp gil vinstra megin við leið nr. 12. (Lauganípugil vestara). Hún byrjar í stuttu 4. gr. íshafti, síðan tekur við snjóbrekka upp að stuttu 3. gr. klettahafti, að lokum tekur við snjógil upp á brún. Leiðin er um 200 metra löng.

FF: Haraldur Örn Ólafsson, Ingimundur Stefánsson og Stefán S. Smárason, febrúar 1990

Leið númer 0 á mynd

Vinstra megin við leið nr.1, II – III gráða; byrjar niðri og liggur upp og endar efst!

FF: 20. nóv. 91. Jón Þorgrímsson og Sigursteinn Baldursson.

Tindaborg (1695 m) er tindur sem skagar upp úr ísfallinu í Svínafellsjökli, mitt á milli Hvannadalshnúks og Hrútfjallstinda. Tindurinn er einnig þekktur sem Fjallkirkja eða Tröllkirkja á meðal fjallamanna. Þessi tindur er aðeins fær í vetraraðstæðum þegar að snjór og ís hafa myndast á Kirjunni. Oft duga þessar vetraraðstæður fram í maí en þegar að bergið er bert verður veggurinn ókleifur vegna þess hver lélegt bergið er í tindinum.

Aðkoman um Svínafellsjökul fer upp austan megin á honum, yfir skriðuna sem nú er komin á hann og upp austan megin við ísfallið, þar hafa einhver teymi tjaldað en vel gerlegt er að fara upp og niður á einum löngum degi. Stefnt er á vinstri (vestari) hlið Kirkjunar og farið norður fyrir.

Einnig er hægt að koma að Tindaborg frá Hvannadalshnúk, þá er gengið norður fyrir Hnúkinn og þaðan beint niður að Kirkjunni.

Þriðja leiðin að Kirkjunni er að fara frá Dyrhamri og vestur fyrir Hnúkinn.

Myndin hér að neðan sýnir leiðina frá Svínafellsjökli á Hvannadalshnúk með viðkomu við Kirkjuna

Í fréttabréfi Ísalp númer 10, segir:

Var það allerfitt klifur upp NA -hlíðina, 100m háan ísvegg. Voru þeir félagar 4 1/2 klsti úr tjaldstað, í um 400 m hæð á Svínafellsjökli, upp að Kirkjunni. Klifrið tók síðan 4 tíma og notuðu þeir ísskrúfur til tryggingar enda meðalhalli brekkunar 60-70°.

Þessi leið var um tíma erfiðasta ísklifurleið á íslandi og var fyrst til að fá fjórðu ísklifurgráðuna

Í ársriti Ísalp frá 1989, bls 18 er leiðin á Kirkjuna talin upp sem klassísk leið og góð ferðasaga gefin.

FF: Arngrímur Blöndahl, Arnór Guðbjartsson og Helgi Benediktsson, 1.04 1979

Leið númer 53/55 á mynd

Leiðin er beint á móti Grafarfossi sjálfum en nær að fá aðeins minni sól þar sem að hann snýr betur.

Flestir láta sé nægja að klifra bara fossinn sjálfan sem sést á myndinni en einnig er hægt að elta gilið sem klifrað er upp í. Viðtekur að mestu snjóklifurleið með stöku íshöftum

WI 2/3, 650 m ef farið er alla leið.

FF: Jón Geirsson og Snævarr Guðmundsson, 06.03 1983

Grafarfoss er breitt ísþil undir Kistufelli í Esjunni. Allmörg afbrigði af fossinum hafa verið farin en þau hafa ekki fengið nöfn og teljast því ekki sér leiðir.

Venjulega er bílnum lagt nálægt bænum Kistufell (sjá kort) og gengið þaðan. Gangurinn að fossinum er 20-30 mínútur. Athugið að vegirnir hér geta verið torfærir þegar mikið hefur snjóað.

Útgáfurnar af Grafarfossi eru á bilinu WI4-WI5 og veltur þetta á leiðarvali og aðstæðum hverju sinni. Fossinn snýr ekki alveg í suður en fær samt töluverða sól og á ísinn það til að bakast og verða illtryggjanlegur á köflum. Fossinn er oft svolítið blautur í miðjunni og sökum sólarinnar vill drjúpa úr honum í efri hlutanum.

Upprunalega útgáfan er lengst til hægri í kverkinni (númer 1 á yfirlitsmynd), telst það afbrigði vera um WI4 og er um 65 m. Fossinn er almennt brattari í miðjunni og leiðirnar 2-5 því jafnan erfiðari. Nettur hellir er oft notaður sem stans í afbrigðum 2 til 4.  Fyrir þá sem vilja fá sem mestan tíma á ísnum þá er leið 6 valin og hægt að stýra erfiðleikagráðunni niður eða upp á við.

Boltað sigakkeri er í berginu efst og er það merkt á yfirlitsmynd með bókstafnum A. Til að síga alla leið niður þarf tvær 70m línur en oftast er hægt að komast í snjóröndina og úr mesta brattanum með 60m línum sem teygðar eru til hins ítrasta. Í gljúfrinu safnast mikill snjór sem kemur sér illa þegar paufast er að fossinum en kætir jafnan þegar sígið er niður á 60m línum.

FF: Björn Vilhjálmsson og Einar Steingrímsson, 20.12 1980.

Græn lína á mynd.

Sjá aðkomulýsingu hér 

Suðaustan á Ingimundi, klifrað upp í augljósa gróf sem leiðir upp í sprungu austan megin við hátindinn. Komið upp á milli beggja tindanna á toppnum.

FF: Stefán Steinar Smárason, Haraldur Örn Ólafsson og Guðmundur Eyjólfsson, 17.07 1988, dótaklifur, tvær spannir 5.6

Rauð lína á mynd.

Sjá aðkomulýsingu hér 

Vestan við upprunalegu leiðina og lítið eitt strembnari. Fylgir stöllum inn í áberandi stromp og þaðan upp á góða syllu. Síðan er farið upp víða sprungu og klaufina austan megin við toppinn. Efsti hluti leiðarinnar er sameiginlegur upprunalegu leiðinni

FF: Stefán Steinar Smárason og Leifur Örn Svavarsson sumarið 1989, dótaklifur, tvær spannir 5.6

Gul lína á mynd.

Sjá aðkomulýsingu hér 

Vestasta leiðin á Ingimundi. Nokkuð augljós S-laga sprunga, ca. í miðjum Ingimundi vestanverðum, er klifruð. Síðan er farið upp sprungu sem liggur upp á toppinn vestan megin við hærri tindinn.

FF: Björn Baldursson og Stefán Steinar Smárason, sumarið 1991, dótaklifur, tvær spannir 5.8

Sextíu metra ísfoss af gráðunni IV – V (IV+) gráðu. Ísfossinn samanstendur af tveimur mjóum tíu metra ískertum sem standa hvort upp af öðru, eftir það er strembið klifur upp íshröngl. Ísfossinn var klifinn um áramótin 90-91. Fossinn er á milli Skagfjörðsskála og göngubrúarinnar yfir Krossá í Þórsmörk.

FF: Páll Sveinsson og Guðmundur Helgi Christensen. 1990-1991

Mynd og nánari staðsetning óskast

Í ársriti Ísalp frá 1990 segir:

Miðfellstindur í Skaftafellsfjöllum páskana ’90 var Miðfellstindur (1430 m) klifinn af þeim Leifi Erni Svavarsyni og Hjörleifi Finnssyni. Fóru þeir upp suðurhlíðina sem telst 3. gráða og er 400 m löng og liggur leiðin upp stutt íshöft og snjóbrekkur.

FF: Leifur Örn Svavarsson og Hjörleifur Finnsson, páskar 1990, gráða 3, 400 m

Mynd óskast

Hátindur Svínakambs sem liggur á milli Tindaborgar og Dyrhamars. Klettadrangur, klifrið upp á hann er meira klettaklifur en ísklifur.

Svínshaus er 30m há hlettaspíra sem stendur upp úr Svínakambi og nær í 1550 m hæð. Klifrað er af einhverju leiti á ís en mest á bergi. Í frumferðinni náðist bara að setja inn eina millitryggingu, lykkja (slingur) utan um nibbu.

FF: Björgvin Richardsson og Óskar Þorbergsson, páskar 1983, gráða IV

Númer 1 á mynd, lægri af þessum tveim tindum og fjær Hvannadalshnúk

Neðri Dyrhamar er erfiðari uppferðar en sá efri því að það er ekki hægt að ganga upp á hann, heldur verður að klifra þar upp.

Í fréttabréfi Ísalp nr. 27 segir:

Jón Geirsson og Snævarr Guðmundsson héldu upp í Öræfajökul um páskana. Fóru þeir upp á skírdag og bjuggu til snjóholu á Hvannadalshrygg, þar sem þeir gistu um nóttina. Á föstudaginn langa lögðu þeir til atlögu við Neðri-Dyrhamar, sem hafði aldrei verið klifinn áður. Þetta var ísklifur í miklum bratta með lóðréttum íshöftum. Tryggingarnar voru slakar. Klifrið tók rúmlega klut. Síðan þurftu þeir að síga niður á snjópollum. Að sögn Jóns og Snævars er þetta mjög alvarlegt klifur og mun erfiðara en Kirkjan.

Norður hliðin á Tindaborg eða Fjallkirkjunni var á þessum tíma erfiðasta ísklifurleiðin á Íslandi og var gráðuð sem IV klifur. Við þessa ferð hefur Neðri Dyrhamar um tíma tekið sessinn sem erfiðasta ísklifurleið á Íslandi og má þá draga ályktun að klifrið hafi verið IV+ eða V, án þess að erfiðleikagráðu hafi verið hent niður.

Til að komast að neðri Dyrhamri er annaðhvort hægt að koma frá Hvannadalshnúk eftir hryggnum og hliðra undir Efri Dyrhamar eða hægt er að koma upp Hvannadalshrygginn neðan frá. Í þessari frumferð var Neðri Dyrhamar klifinn á norðurhliðinni, þar sem hann er lægstur og árennilegastur.

FF: Jón Geirsson og Snævarr Guðmundsson, páskar 1983.

Efri Dyrhamar er númer 2 á myndinni, hærri og nær Hvannadalshnúk.

Efri Dyrhamar er yfirleitt ekki strembinn uppferðar frá norðurhliðinni, þar sem hann er lægstur, oft er vindskafinn snjóhryggur alla leið upp á topp, svo að oft þarf ekki einu sinni að klifra til að komast á tind Efri Dyrhamars.

Þarna hefur þó verið klifrað upp í erfiðari aðstæðum en lítið af heimildum finnst um það klifur eða hvort að það hafi verið á annari hlið en norðurhliðinni

Algengast er að ganga frá Öræfajökulssléttunni, undir Hvannadalshnúk og elta þar hrygginn upp á Efri Dyrhamar. Einnig er hægt að koma eftir Hvannadalshryggnum, hliðra undir Neðri Dyrhamar, fram hjá Dyrunum og svo hliðra undir Efri Dyrhamar, þar til komið er að norðurhliðinni.

FF: Helgi Benediktsson leiðsögumaður og hópur, 06.08 1978