Leiðin liggur þétt upp við hinn gamla Ódysseif sem var boltuð í leiðslu með handbor.
Fyrstu 6 spannirnar voru boltaðar um aldamót og fengu þá nafnið Saurgat satans. Þegar
sú leið var boltuð var klifrað upp 7 spannir Ódysseifs með bensínborvél og bolta og
leiðin boltuð á einum degi.

2026 var boltum bætt í fyrstu spannirnar og spannir 7-13 boltaðar, með þeirri viðbót er
leiðin fullmótuð og hefur fengið nafnið Penelópa. Leiðin er löng og alvarleg, veður
getur oft verið snúið og í efri spönnum gjarnan þoka. Mikilvægt er að líða vel í 5.10
klifri þar sem klifra þarf nokkuð yfir næsta bolta. Mikið er af góðu klifri í góðu bergi en
í leiðinni eru líka kaflar af lausu bergi og brölti upp grasrennur í spönnum 7-9.
Mikilvægt er að vera í góðu sambandi við Ómar landeiganda og ef teymi hyggjast
keyra yfir sandinn að gera það í samráði við hann.

Útbúnaður:

Tvær 60m línur
12-15 tvistar (eftir því hvernig teymi tengir spannir) og slingar til að lengja í.
1 vinur fyrir fingrasprungu.

Leiðarlýsing

0 – Aðkomuspönn. 2 boltar
Gengið er upp eftir klettabeltinu vestan við nesta hluta fjallsins. Fljótlega birtist
grasbrekka/sylla á hægri hönd. Best er að græja sig þarna og brölta svo upp
brekkuna. 2 boltar eru í brekkunni sem er þó ekki mjög brött. Lesa meira →

Gul leið á mynd. Þessi leið er hægra megin við Engin er verri þó hann vökni.

Fyrsta spönnin (M6) eltir ís til að byrja með inn í horn. Því næst er farið út úr horninu og stefnt upp og aðeins til vinstri upp ramp, í blönduðu klifri með tæpum tryggingum, að tryggingasyllu. Þaðan er brölt upp gil ,sem oftast er íslaust, til að komast að annari spönninni. Seinni spönnin er bara á ís, WI 3 ca 30m og endar uppi á topp.

FF: Jay Borchard, Birnir Jón Sigurðsson & Kjartan Tindur, 14.02.2026

Sturtan WI5 (70m) í Veðurárdal. Lengra í dalinn en Björn Bóndi WI3.

Aðgengi: vegurinn í þröng er orðinn góður og fært á venjulegum 4×4 þegar það er enginn eða lítinn snjór. Svæðið er notað mikið fyrir ferðaþjónustu (íshella og jöklagöngur).

Gengið á túristaleið yfir brú við Veðurárdalsá og inn dalinn norðan megin við ána.

Þvera þarf ána aftur til að komast í klifurleiðum.

Aðkoma í frumferð var eftir grænu línunni (30-50°, 1 sig). Rauða línan sýnir beinni línu og inniheldur WI 2 haft í bröttu og þröngu gili sem frumferðar teymið sá ekki alveg inn í.

FF: Rory Harrison, Uri Castells og Camille Verot, febrúar 2026

Kerlingafoss er í Hestadalsá, sem er fyrsti farartálminn þegar klifrar halda inn Villingadal. Öfugt við Villingadalinn þá er aðkoman hér stutt og þægileg. Tekur ekki meira en fimm mínútur. Bílnum er lagt á slóða sem beygir af vegi 520 (sjá yfirlitskort). Fyrir einstaklega kósý klifur þá má nálgast fossinn að ofan og setja þar upp akkeri og síga svo niður og eyða deginum í þægilegu ofanvaði.

Um leiðina

Fossinn býður upp á létt en skemmtilegt klifur. Erfiðustu línurnar gætu slagað í WI3+ en flestar leiðir eru WI3. Þegar klifrað er frá botni og alla leið upp þá eru þetta 22 metrar.  Ef hugmyndin er að æfa sig og hafa gaman þá er betra að setja toppakkerið aðeins neðar og nást þá um 18 metrar af klifri.

Mælt er með því að klifra upp fossinn þegar hætta skal leik því þannig sleppur maður við að ganga upp hlíðina. Þetta var gert í frumferð (sjá vídeó) og mæltist vel fyrir.  Þá var gangan aftur í bílinn rúmar tvær mínútur.

Sagan á bak við leiðina

Kerlingafoss hefur flestum verið hulinn.  Þegar haldið er inn í Villingadal þá er farið yfir Hestadalsá fyrir ofan foss, og sést því ekki í hann.  Sömuleiðis sést hann ekki frá vegi þegar keyrt er. Það var fyrir slysni sem Halldór Fannar rakst á hann í lok síðasta vetrar þegar hann var að skoða aðstæður í Villingadal og kanna jeppaslóða. Þá var fossinn alls ekki frosinn en mynd var tekin, til að setja hann á listann yfir hugsanlegan verkefni.

Það var svo í upphafi árs, sem ákveðið var að kíkja á þennan foss, þar sem frostið hafði verið gott og í versta falli væri hægt að ganga inn Villingadal ef Kerlingafossinn væri ekki í aðstæðum. Úr varð frábær dagur þar sem öllum tímanum var varið í klifur og bara nokkrum mínútum í göngu. Þarna er gott skjól og yndisleg „crag“ stemning. Það eina sem ber að varast er að fossinn fellur í ágætlega djúpa laug og því best að halda sig þar sem ísinn er þykkastur.

FF (Frumferð): óþekkt, en fossinn hefur verið klifinn áður en aldrei skráður.

Leiðin er í Rjúpnahjalla, sem er yst í Brynjudal. Strax eftir brúna yfir Brynjudalsá er bílnum lagt við læst hlið hægra megin Hvalfjarðarvegar (47). Síðan er gengið eftir veginum og svo stefnt að leiðinni þegar henta þykir (sjá yfirlitsmynd). Gangan tekur um 25 mínútur.

Erfiðleikagráða

Leiðin er í þægilegri kantinum. Hún er með nokkrum höftum, sérstaklega því fyrsta, sem gæti flokkast sem aðeins erfiðara en WI3, en þar sem þessi höft eru stutt viljum við ekki setja hærri gráðu á hana. Eins og alltaf má vel vera að gráðan geti hækkað eilítið eftir aðstæðum hverju sinni.

Skipting spanna

Leiðin er klifruð í tveimur spönnum:

• 1. spönn: Hefst á ágætis klifri sem breytist svo í brölt og á endanum göngutúr á ís þangað til komið er að ísbreiðunni þar sem seinni spönn hefst.

• 2. spönn: Seinni spönn var klifruð um rúma 30 metra og svo gert akkeri eftir það, þar sem ísinn var farinn að þverra.

Niðurleið: Þetta fyrirkomulag er ágætt því þá er hægt að síga niður meirihluta leiðar með tveimur 60 metra línum. Þá þarf bara að brölta niður hægra megin í brekkunni við síðasta haftið (þar sem klifrið hófst). Hér er átt við „hægra megin“ fyrir þann sem er að fikra sig niður (eins og skíðamaður).

Sagan á bak við leiðina

Í frumferð var þessi leið valin því veðrið á suðvesturhorni landsins var snælduvitlaust. Keyrðu klifrarar framhjá tveimur bílum í Mosfellsbæ sem farið höfðu útaf í blindbylnum. Það var hins vegar ekki verið að stoppa því það var algjörlega lífsnauðsynlegt að ná góðu klifri á þessum degi.

Miðað við vindátt þá reiknaðist þeim til að það væri skjól í norðanverðum Brynjudal og reyndist það laukrétt. Þetta var yndislegur dagur í Brynjudal á meðan rokið lék aðra grátt. Leiðin fékk því nafnið Skjól. Önnur ástæða fyrir þessu klifri var að bæta við enn einni leiðinni í Brynjudal svo að Freysi hafi nóg fyrir stafni í að klifra allar leiðir í dalnum.

FF (Frumferð): Halldór Fannar og Ágúst Kristján Steinarrsson, 6. janúar 2025.

E9

WI6- M7

100 m

Línan lengst til hægri í hamrinum þar sem einhver ís að ráði myndast. Ísinn virðist þó ná sárasjaldan og illa að tengjast saman, svo leiðin krefst yfirleitt einhvers blandaðs klifurs. Í frumferð var farið upp með hægri hluta íssins og í þurra hlutanum var klifrað eftir stórum flögum. Flögurnar eru ansi mikilvægar fyrir klifrið og tryggingar (fyrst og fremst hunda/spectrur), en nokkuð lausar og brothættar. Hins vegar virðast þær tolla vel í frosti, svo þessi leið hentar líklega ekki sérlega vel til mixklifurs í hláku. Eftir tæplega 10 m blandað klifur taka við nokkrar brattar hreyfingar upp í neðstu kerti efri hlutans, hvaðan tekur við lóðréttur ís upp á syllu. Fyrri spönn er rúmir 50 m, seinni spönn er jafn löng en öllu auðveldari, yfirleitt um WI3-4 og skipt upp af stuttri snjóbrekku.

FF Sigurður A. Richter & Matteo Meucci, jan 2026

F11

Mjó, formfögur lína sem myndast sjaldan, á milli Shooters og Við fjöruborðið.

FF Sigurður A. Richter & Matteo Meucci, jan 2026

Leið upp á Efri Súlu, milli Stöðvarfjarðar og Breiðdalsvíkur. Neðri Súla er, eftir því sem best er vitað, ófarin en er eitthvað lítillega erfiðari en sú efri.

Grein um frumferð upp á Efri Súlu birtist í sunnudagsblaði Tímanns 21. nóvember 1971 þar sem uppferðinni er lýst. Í stuttu máli fara þeir Ævar og Reynir þarna upp og niður án alls klettaklifurbúnaðar og gera það með því að stökkva á milli snasa, moka út spor í bergið og fleira skrautlegt. Á toppnum reistu þeir vörðu og settu flösku með nöfnunum sínum inn í hana. Skemmtileg frásögn af miklu ævintýri þeirra félaga.

Mögulegt er að ferðin 1971 hafi ekki verið frumferð því að saga gekk um í sveitinni að þarna hefði einhver farið upp fyrir mörgum árum:

„Þess skal getið að við athuguðum, hvort við sæum þess einhver merki, að menn hefðu áður farið þessa leið eða komizt á tindinn, því sumir segja, að það hafi einn maður gert fyrir mörgum árum. En ekkert sáum við…“ Lesa meira →

Áberandi lína í SV-hlið Njörfafells sem sést frá þjóðveginum. 70m WI4

FF: Rory Harrison og Mery Gonzalez Tejada, 14.1.26.

Leið upp fossinn við bæinn Foss í Hrunamannahreppi

Léttari vinstra megin, WI 2 en hægt að fara WI 3 útgáfur ef bröttustu kaflarnir eru valdir.

FF: Óþekkt

Græn lína á mynd

WI 5 30m

FF: Ívar F. Finnbogason & Höskuldur Tryggvason 15.01.2026

Fjólublá lína á mynd

WI 4+ 30m

FF: Ívar F. Finnbogason & Höskuldur Tryggvason 15.01.2026

WI 2

Fyrir ofan Hrísabrekku, sunnan megin í Skarðsheiðinni

FF: Valdimar Harðarson Steffensen og Matti 10. janúar 2026

50m. Nokkuð breiður og áberandi ísfoss til suðurs við Sægreifann sem býður upp á ólíka erfiðleika eftir uppleið. Fyrstu 35 metrarnir eru WI3/WI3+. Að lokum er komið að 15m háu WI4 hafti sem endar uppi á brún. Hægt að fara lokahaftið nær WI3 ef það er klifrað lengst til vinstri/suðurs. Ef leiðin er klifruð í tveim spönnum með stans fyrir lokahaftið er hægt að setja upp akkeri við nokkra steina u.þb 30-40m til suðvesturs ofan við brún.

Hefur e.t.v verið farið áður en óskráð. Ef ekki: FF. Jóhann Garðar Þorbjörnsson og Eugene Glibin, 9 Janúar 2025.

AD, AI3, 45°-60°, 240m

Farið yfir jaðarsprungu Hnjúksinis og upp í brattar snjóbrekkur vinstra megin við klettavegginn. Þaðan er klifrað upp og til hægri í átt að hryggnum upp snjóbrekkur og nokkur höft. Klifrið verður brattara í seinni hlutanum þegar klifrað er upp hrygg eða rif sem leiðir út á brún suðurveggjarins. Þaðan upp nokkur stutt en brött höft og upp á góða öxl. Frá öxlinni er gengið upp á topp. Tryggt með skrúfum, snjóakkerum og spectrum.

Skemmtilegur valkostur fyrir þá sem vilja smá fjallamennskuendi á hnjúksferð.

FF.: Árni Stefán Haldorsen og Sveinn Friðrik Eydal Sveinsson, 7. júní 2025

D/D+, WI3+, AI3, M3, 55-75°, 450m

Leiðin byrjar á snjóhrygg sem leiðir inn á Norðaustur hrygg Þuríðartinds. Sá hryggur/veggur er klifinn upp í nokkrum blönduðum spönnum á snjó, ís og klettum. Það eru nokkur brattari höft í þessum spönnum en vel tryggð með ísskrúfum. Ofarlega á veggnum er val um tvær kverkar og við fórum þá vinstri sem er brattari en hún virðist að neðan. Þaðan er klifrað þar til toppur hryggsins rís upp í brothættum turni. Þá er farið yfir litla öxl til vinstri (til Suðurs) og hliðrað fram hjá turninum og upp lítinn foss og snjóbrekku á góðan stall. Af stallinum sést toppahryggurinn vel. Frá stallinum er  fyrsti hluti hryggjarins hnífbeittur og laus, öruggari leið er að niðurklifra um 20m kverk Sunnan megin á hryggnum niður í topp rennu sem er þar. Þaðan er brött snjóbrekka klifin aftur upp á hrygginn og hann svo eltur, ýmist á hryggnum eða rétt vinstra megin við hann í blönduðu klifri. Þessi hluti er ekki sérlega erfiður en alvarlegur, enda hryggurinn hvass og brattur og langt niður til beggja átta. Hryggurinn er samtals um 200m. Hryggurinn breytist í þægilegan snjóhrygg rétt neðan við toppinn þar sem leiðin endar (1741m).

FF.: Árni Stefán Haldorsen og Íris Ragnarsdóttir Pedersen, 19. apríl 2025

Aðkoma: Hvaða leið sem er á Öræfajökul, yfir Snæbreið og niður í Tjaldskarð eða um Breiðamerkurjökul að Hermannaskarði gengur. Þaðan er farið beint inn að Þuríðartind og gengið niður með Suðurhlíðinni og beint inn á snjóhrygginn og að upphafi leiðarinnar.

Niðurferð: Hefðbundna leiðin á Þuríðartind um Vesturvegginn gengin niður. Eftir að á hrygginn er komið er ekki mögulegt að flýja úr leiðinni til Suðurs (veggurinn neðan við snjóbrekkurnar er stór og lóðréttur) og líklega ekki betra til Norðurs.

Tryggingar: Var meiri tryggjanlegur ís í leiðinni en við bjuggumst við og allir brattari kaflar voru vel tryggðir. Eins og í öðrum leiðum í Öræfajökli þarf að hafa augun opin og jafnvel brjóta smá til að finna góðan ís. Snjóhæll og spectra komu að góðum notum. Við höfðum engar bergtryggingar, en bergið er mun betra en við reiknuðum með og lítill rakkur (amk hnetur og fleygar og litlir vinir) hefðu nýst vel og þá ekki bara sem sálfræðitryggingar í möl.

Nafn tindsins er líklega komið frá dönskum landmælingamönnum sem voru á ferð um landið í byrjun 20. aldar. Þuríður Runólfsdóttir var húsfreyja í Skaftafelli á þeim árum og var hópnum minnisstæð. Hún hafði víst bakað dásamlegar pönnukökur handa þeim í nesti og var tindurinn nefndur henni til heiðurs.

Leifur Örn Svavarsson tók myndina.

Route number 2 in the picture. Climb the corner on easy ground before committing to a steeper crux near the top. Climbed on the isalp ice climbing festival 2024.

~50 meters in length

FF. Kjartan Tindur Gunnarsson and Jay Borchard, 21.01.24